Historiske Bilete frå Emblemsbygda

Østremstuna ein sommerdag kring 1904. Fotografen er ukjend, men Oscar Rörhus i Ålesund kjøpte rettane til publisering av biletet i 1909. Kanskje er det ein av dei omreisande fotografane etter bybrannen som ha teke seg ein ekstra tur kringom på bygdene? Lengst til venstre ser du kårbruket Tunheim til Mattis som bygde kraftverket i 1913 og den store fjøsen og huset med ark rett til høgre er Mattisgarden som vart lyst opp av elektrisk ljos etter kvart. Vidare kan ein skimte Abrahamsgarden dels over hustaka i Mattisgarden og lenger til høgre finn du det nybygde larsgardshuset og byrjinga på dei nye løemurane. Vidare kan du sjå stabburet i Larsgarden vegg i vegg med huset i Steinsgarden og til slutt tunet på Reiten lengst til høgre.

Det lakkar og lir mot juletid. Ei spanande tid for dei minste og helst litt meir strevsam for dei vaksne. Likevel må ein ikkje miste kunnskapen om kva julehøgtida eigentleg handlar om. Det er meir enn 14 kakesortar, ny designa julepynt frå kjellar til loft og evig tråkk i butikkane. Der har me kanskje noko å læra av dei eldre i bygda? I alle fall om me går attende omlag 100 år:


Det var karane som gjekk til handelsmannen før jul. Dei venta helst i det aller lengste før dei la i veg. Du kan tru at ongane heime var spente, men der var ingen storhandel slik som no. Det meste av mat, klede og gåver vart laga heime. Det borna var mest spent på var om far hadde med heim att noko eksotisk og spanande som berre høyrde jula til. Kanskje var det litt dadlar eller appelsin. Net og frukt hadde dei ellers sjølve. Ein og anna gongen kom han kanske heim att med noko større innpakka i gråpapir. Då kunne ikkje julafta komme raskt nok.


Eg skal ikkje begi meg inn på å fortelle om alt som var av tradisjonar i juletida. Då vil det verte ein alt for lang tekst, men eg bør vel nemne ein sport som ikkje vert utøvd lenger. Då vil eg nytte det som Mauritz Akslen i si tid skreiv:


"Frå gamalt av var det robåten og hesten som var brukte til kyrkjetur, og dei som ikkje hadde noko slikt, gjekk. Det var ikkje berre for gudstenesta folk tok ut den tida. det var for å få vite nytt og. Eg hugsar godt lensmannen sto og las kunngjeringar av ymse slag under ein stor paraply i hjørnet der støtta av Hans Strøm står i dag. Når folket kom heim frå kyrka kom naboar gjerne saman for å frette nytt. Det var lite med aviser og slett ikkje radio den tida. Sjølv har eg ikkje vore med robåt, men eg har reist i åpen motorfæring. Det var helst frå Nergotsjøen og Emblemsvågen, ofte fleire båtlag tok ut og det vart ofte kapproing. Det var den tids idrett. Det er fortalt at unggutar kvelvde om kyrkjebåten julaftan, pussa vekk alle flisar og smurde han med tran, så han skulle gli lett. så det var den tids skismurning!

Den store styrkeprøven var når eit hundretals robåtar tok laust frå Kyrkjeberget, og dei mest spreke tok til med kappror. "Innomnesingane" som Emblemsbygdarane vart kalla av di dei budde innom Flisneset, var gode roarar. Eidsnesingane hadde ein spesialbygd båt med utplukka mannskap, så dei var det vanskeleg å overvinne. Det er fortalt om Magerholm-Lars - ein staut haugianer og båteigar at han var så ivrig i denne idretten. Såg han at det bar mot tap, kviskra han berre: Knekk ei år! Ei år vart knekkt, og når stubbane for langs båtsida, hadde dei den å skulde for tapet.

Den tid var det så at Borgund Kyrkje hadde høgmesse 1ste høgtidsdag og Sykkylven 2.dag. Det var då ofte fleire båtar som tok ut frå Magerholm med folk til Sykkelvskyrkja."


Eit anna minne står Karl O. Emblem for: 

"Når det gjaldt belysning var det ikkje rare greiene i gamle dagar. Når eg høyrer den julesangen: Det lyser i stille grender, kommer eg til å tenke på Emblemsbygda i gamle dagar. Eg hugsar ein gong me sto på Austremsbruna (Øverst i Grønevollen red. anm.) eg trur det var omkring juletider, eg og far køyrde tømmer over Melsvatnet og me kom frampå der ein kveld - eg hugsar ennå ag over at eg ikkje ha gjordt leksene mine. Me stod der o såg utover bygda, og då var det berre ein og annan toren her utover, då lyste det verkeleg i stille grender. Det var så stilt, ikkje ein bil, ikkje fly, - Og då var det ein einaste plass her det verkeleg lyst godt, og det var nere på Mattisgarden på Østrem, då hadde dei fått elektrisk ljøs der nede. Berre på det bruket. Det står der nå endå, den kraftstasjonen der."


Med desse minna vil eg gjerne få lov til å ynskje alle saman ei 

Retteleg God Jul og eit knakande Godt Nyttår!


 

 



 

Skriv en kommentar: (Klikk her)

123hjemmeside.no
Antall tegn tilbake: 160
OK Sender...

geir nilsen | Svar 03.06.2016 13.46

Orientgruppa i Emblem IL skal ha et stort internasjonalt orienteringsløp på Emblemsfjellet 16. og 17.juli. Se på www.fjord-o.no/2016.

Svein Ove 06.06.2016 22.58

Takk for tipset! Teksten din er delt på facebooksida vår: "Gamle bilder fra Emblem" i dag

Tor Nedregotten | Svar 13.04.2012 21.43

Enig med Siggen, og han som sitter bak Ove Flø tror jeg kan være Per Brune.

Svein Ove 14.04.2012 00.23

Tusen takk for hjelpa. Eg har endra biletteksten no. Kan du sjå om eg har oppfatta alt rett?

sigbjørn sæter | Svar 13.04.2012 19.40

jeg tror det er Odd Østrem og ikke Olaf Hesseberg.Han i blå genser tror jeg er Ove Flø.han til vesstre nermest er Per Gunnar Hansen.

Ann Kristin Akslen | Svar 02.04.2012 16.40

Den kvinna du er usikker på mener jeg er min farmor Johanne Knutsdr.Akslen
( Furset-Johanne)

Svein Ove 02.04.2012 23.59

Takk for hjelpen

Jeanne Emblem Shada | Svar 12.08.2011 05.22

Hi from Santa Cruz California. I am Kristian Emblem Jensen's mother. I like your photos and knowing about Emblem. I am Jeanne Emblem Shada.

Per Einar Engesmo | Svar 29.05.2011 11.08

Ja, det er Egil og Solveig Hansen, videre Agnes og Ingvald Flø.

Unni Marit Solem | Svar 27.05.2011 00.51

Har mange fine minna om Emblem.. Har tante, onkel og et søskenbarn som bor i bygda, og e på besøk der ofte.... Artig med ei sånn side...

Se alle kommentarer

| Svar

Nyeste kommentarer

11.05 | 22:36

Dei to oppe i venstre hjørne er Oddvar Ramsvik og kona.

...
11.05 | 22:36

Hei,
Han til høgre for Kallen Østrem skal vere Hans Østrem frå Larsgarden. Så kjem kona Aslaug (fødd Magerholm).

...
03.04 | 23:02

Rødsetreiten er nok ikkje på Emblem, men ved Brusdalsvatnet.

...
03.04 | 22:52

Rødsetreit er med andre ord en husmannsplass under Akalen på Emblem ? Er på søk etter en formor Gjertrud Jonsdatter Rødsetreit født etter 1775. Noen hevder 1792

...
Du liker denne siden
Hei!
Prøv å lage din egen hjemmeside som jeg.
Det er enkelt, og du kan prøve det helt gratis.
ANNONSE